Odjechał, a po sobie zostawił wspomnienie

Przykre - gadów ochydnych pełzające ślady.

Bliscy powiedzą o nim trwożnie: Był on blady,

A w jego głowie drzewo zła miało korzenie.



Nikt go nie mógł ukochać: mętne tajemnice

Szumiały w jego serca purpurowej jamie...

Na swym czole miał głuche, kainowe znamie,

A jego oczy smętne były jak księżyce...



Zwykle milczał; lecz kiedy mówił, spod kurzawy

Ciemnych pojęć, słuch łowił, przerażon do głębi,

Namiętny, w ciężkiej ciszy, ostry krzyk jastrzębi

A wzrok dojrzał lecący puch z gołębic, krwawy...



Wszyscy odeń stronili, nie mając ochoty

Być w kręgach jego myśli: więc w kącie komnaty

Sam jeden ze swym cieniem, dziwne poematy

Układał, pisząc węglem smutku i zgryzoty...



Z domu wychodził rzadko - o słońca zachodzie -

I w parku szedł, wśród kwiatów, pełen zimnej pychy;

A rzędy drzew w alejach mruczały jak mnichy

Egzorcyzmy, zgadując, że Złośnik w ogrodzie...



Noce miał niespokojne; szeptał: "O Sezami

Dusz naszych, odsłoń skarbów twych złote kobierce!..."

A potem krzyczał, raniąc jakieś Dobre Serce,

I wielkie groby kopał, i łkał nad grobami...



Odjechał gdzieś daleko, na losy tułacze:

Szczerą uczuli ulgę wszyscy z tej rozłąki,

Otwarto śpiesznie okna, powiał podmuch z łąki,

I zmiótł ostałe po nim grzech i rozpacze...



Przed odjazdem napisał: "Żegnam! Za mą trumną

Nikt z was pewnie nie pójdzie?...Żyłem wedle skruchy,

I tam kędy się pietrzą Wielkich Gór łańcuchy,

Duch mój zapłonie świętą ognistą kolumną!"...


A więc na zawsze żegnasz mię? To dobrze.

Pokój niech będzie z tobą, piękna pani.

Czy z tobą rozstać się boleśnie rani?

Z żyjących jestem: wszystko zniosę chrobrze.



Oto jest pierścień, odbierz. Kamień złoty,

Jak lustro w ramie srebrzystej, majaczy;

Oto są listy, mówiące inaczej

Niźli twe usta...Stylistyczne zwroty.



Nie szydzę, pani. Wierzyłem niezłomnie

W wszystkie twe słowa: "Kochaj mnie wieczyście!

Wiosna! Na drzewach, patrz, pachnące liście!

Wiatr szumi! Słońce świeci! O, pójdź do mnie!"



Lecz nim odejdziesz, pozwól, w twoje oczy

Raz jeszcze spojrzę. Ich czarem spowity,

Mówiłem zawsze: "Żywe chryzolity,

Lśniące w głębinach miłosnej roztoczy..."



Lecz nim odejdziesz, pozwól, niech popieszczę

Twoje przesłodkie, rytmiczne kolana,

Niechaj zmysłowe zaśpiewam hosana!

Na twoim łonie, gdzie jest blask i dreszcze!



I myśleć, że tam jakieś bezimieńce

Wtargną do twojej piękności świątyni,

I pośród tłumu, tej ducha pustyni,

Zgasną na twoim czole - moje wieńce!...



O, żegnaj, żegnaj! Odsunę wrzeciądze,

Otworzę wrota serca, gdzie, wśród mgławic

Szumnej purpury, lśnią pęki błyskawic

I w harfę życia dzwonią moje żądze!



Odejdź! Ostrożnie! Zapalę płomienie,

Bo ciemność nocy głęboko się szerzy -

A ty w dół idąc za szczytów mej wieży,

Potknąć się możesz i runąć w bezdenie...



(Węglem smutku i zgryzoty VIII)